Bibliotheek trekt meer jeugdleden dan ooit
Nog nooit waren zoveel kinderen en jongeren lid van de openbare bibliotheek, zo blijkt uit de jaarlijkse Gegevenslevering Wsob, uitgevoerd door de KB, nationale bibliotheek, in samenwerking met het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en het openbare bibliothekennetwerk.
In 2024 waren er bij elkaar zo’n 2,4 miljoen jongeren (0 tot 18 jaar) lid. Dit aantal is goed voor 73% van alle Nederlandse jeugd. Ook jongvolwassenen tot en met 30 jaar sloten zich meer aan. Daarmee groeide het totaal aantal leden in 2024 met 2 procent naar ruim 3,7 miljoen. De groei gaat hand in hand met een forse groei aan activiteiten, een impuls van leden door de Bibliotheek op school en meer medewerkers en vrijwilligers bij bibliotheken dan voorgaande jaren.
"Ook in Den Haag zien wij deze positieve ontwikkeling terug”, zegt Sam Hermans, directeur Bibliotheek Den Haag. “Steeds meer mensen weten de weg naar de bibliotheek te vinden. Dat laat zien hoe groot de behoefte is aan een plek waar je elkaar kunt ontmoeten, leren en jezelf ontwikkelen. De bibliotheek vervult daarin steeds vaker de rol van ‘third place’: een veilige, inspirerende omgeving naast thuis en school. Juist voor jongeren is dat van onschatbare waarde.”
Robert van Asten, wethouder Bibliotheken, onderschrijft dat van harte: "het is geweldig dat zo veel kinderen elkaar in Bibliotheek Den Haagweten te vinden. Hier groei je en dat is ontzettend belangrijk. Dat gun ik nog meer jonge mensen in Den Haag en daarom gaan we de bibliotheek nog dichter bij de wijk brengen, door extra bibliotheken te openen, ook de scholen in te gaan en het programma nog spannender te maken. "
Bibliotheek als spil in de samenleving
In 2024 organiseerden alle bibliotheken bijna 398 duizend activiteiten, een stijging van 18% ten opzichte van 2023. Met de groei in het aantal georganiseerde activiteiten werden er ook meer deelnemers bereikt. In totaal hebben de bibliotheken in 2024 ruim 5,4 miljoen deelnemers aan activiteiten geregistreerd. Dat is 11% meer ten opzichte van de 4,9 miljoen deelnemers in 2023. Vooral het aanbod rond educatie en ontwikkeling groeide sterk (+30%). Het gaat hierbij om activiteiten als digivaardigheidcursussen, taaloefen-groepen en activiteiten op het gebied van cultuureducatie, mediawijsheid, digitale geletterdheid en digitaal burgerschap.
“Het is geweldig om te zien dat steeds meer mensen hun weg naar de bibliotheek vinden. Dat laat zien hoe groot onze betekenis is voor de stad. We nemen steeds meer maatschappelijke taken op ons en natuurlijk doen we dat graag. De financiële middelen die het Rijk nu en in de toekomst ter beschikking stelt zijn daarbij onmisbaar. Zonder die steun komt de brede maatschappelijke rol van de bibliotheek simpelweg in gevaar,” aldus Hermans.
Investeringen in bibliotheken lonen
De aanpak de Bibliotheek op school bereikte in schooljaar 2023- 2024 meer leerlingen dan ooit: landelijk waren dit er 876 duizend in het primair en voortgezet onderwijs. Ook in Den Haag wordt met steeds meer scholen samengewerkt rond de Bibliotheek op school. Maar liefst 61 scholen – van primair onderwijs tot mbo – doen dit jaar al mee en dat aantal zal blijven groeien. Daarmee bereiken de gemeente en Bibliotheek Den Haag samen tienduizenden kinderen, hun ouders/verzorgers, leerkrachten, docenten en pedagogisch medewerkers.
De Bibliotheek op school is een samenwerkingsverband tussen scholen, Bibliotheek Den Haag en de Gemeente Den Haag. Dit programma biedt scholen een op maat gemaakte collectie voor de schoolbibliotheek en bovendien expertise, activiteiten, leesplannen en trainingen voor docenten, leerkrachten en andere betrokkenen. Daarnaast draagt het programma bij aan mediawijsheid en helpt het om onder andere de voortgang in de leesbevordering te volgen. Het doel: Haagse leerlingen krijgen meer leesplezier, worden digitaal vaardiger en verbeteren hun taalontwikkeling.
Bibliotheek Den Haag biedt daarnaast verschillende andere programma's en diensten aan voor jongeren , van BoekStart voor de allerjongste kinderen tot het festival Young Adult Podium voor jongeren in de Centrale Bibliotheek.
“De projecten en activiteiten die wij opzetten, dragen onder andere bij aan het leesplezier van jongeren,” zegt Sam Hermans. “We brengen boeken en verhalen naar de jongeren toe. Zo is lezen vanzelfsprekend, plezierig en onderdeel van hun wereld. Voor een stad als Den Haag is dat enorm belangrijk.”
Over het onderzoek
De cijfers zijn afkomstig uit de jaarlijkse Gegevenslevering Wsob, uitgevoerd door de KB, nationale bibliotheek, in samenwerking met het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en het openbare bibliothekennetwerk. De volledige onderzoeksresultaten zijn na publicatiedatum terug te vinden in het dossier Bibliotheekstatistiek 2024.